De analyse die de gemeente Eindhoven in 2018 heeft laten uitvoeren is een zogeheten krachtenveldanalyse binnen de Islamitische gemeenschap in Eindhoven. 

In de krachtenveldanalyse zijn (bijzondere) persoonsgegevens verwerkt, zoals onder andere religie. Het college van B&W erkent de overtreding die in 2018 gemaakt is en heeft daarom op 20 oktober 2021 haar excuses aangeboden voor het uitvoeren van de krachtenveldanalyse. Ook over de context van deze analyse zijn onder andere de moskeebesturen toentertijd geïnformeerd.

Burgemeester Dijsselbloem: “Ik betreur het dat we de krachtenveldanalyse in 2018 hebben laten uitvoeren. Het onderzoek heeft het vertrouwen geschaad en stigmatiserend gewerkt naar de Islamitische gemeenschappen en dat had nooit gemogen. Eindhoven heeft afgelopen jaren, via regelmatige gesprekken en persoonlijke ontmoetingen, intensief gewerkt aan het herstel van vertrouwen met de moskeeën. Met het betalen van deze boete zetten we onze excuses kracht bij en komt een einde aan een jarenlange procedure. We willen hieruit lering trekken en vinden het belangrijk om ons samen te blijven richten op een gezamenlijke toekomst.” 

Aanleiding onderzoek 

De aanleiding voor het onderzoek was dat er in de periode vóór 2020 veel (inter)nationale ontwikkelingen speelden die impact hadden op de islamitische gemeenschap. Zoals de oorlog in Syrië (2011) en de onrust over uitreizigers naar Syrië en Irak om zich aan te sluiten bij IS. Dit leidde ertoe dat op basis van advies van de NCTV werd besloten om een analyse uit te laten voeren door onderzoeksbureau Nuance door Training en Advies (NTA). Het rapport bevatte persoonsgegevens van personen uit de Islamitische gemeenschap zoals van bestuursleden. De gemeente heeft het rapport in april 2022 verwijderd nadat duidelijk was dat het bezit van deze gegevens onrechtmatig was en lopende procedures waren afgehandeld. 

Welke lering heeft de gemeente hieruit getrokken? 

Na de periode waarin deze analyse is uitgevoerd is in de gemeente Eindhoven meer kennis, kunde en ondersteuning aanwezig over de Algemene Verordening Gegevensbescherming (AVG) en privacyvraagstukken. Ook heeft de gemeente interne procedures aangescherpt voor het omgaan met onderzoeken die persoonsgegevens bevatten. Eindhoven voert extra AVG controles in en zorgt dat toekomstige onderzoeken alleen plaatsvinden met een duidelijke juridische grondslag. Wij houden dit beter in de gaten om fouten in de toekomst te voorkomen.

Publicatie NRC Dagblad

In oktober 2021 berichtte NRC Dagblad (‘Undercover naar de moskee’) dat verschillende gemeenten onderzoeken hadden laten uitvoeren naar islamitische gemeenschappen, zonder hen daarover te informeren. De Autoriteit Persoonsgegevens is naar aanleiding van dat NRC-artikel in 2023 gestart met een onderzoek naar gemeenten die zo’n krachtenveldanalyse hebben laten uitvoeren in de periode 2016-2021. Dit onderzoek heeft geleid tot het opleggen van een geldboete aan de gemeente Eindhoven. Ook 9 andere gemeenten hebben eenzelfde boete gekregen van de Autoriteit Persoonsgegevens.